Waarom is deze wet ingevoerd?

De nieuwe wet moet ervoor zorgen dat gemeenten en schoolbesturen niet langer afzonderlijk werken aan onderwijshuisvesting, maar gezamenlijk plannen maken voor de lange termijn.

Daarbij vormen het Integraal Huisvestingsplan (IHP) en het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) de basis. Waar het IHP richting geeft aan de gemeentelijke huisvestingsvisie, zorgt het MJOP voor inzicht in de technische staat van de gebouwen en de onderhoudsopgave. Door beide plannen beter op elkaar af te stemmen, kunnen investeringen eerder worden gepland en ontstaat meer grip op de kwaliteit van schoolgebouwen.

1. Het Integraal Huisvestingsplan (IHP) wordt verplicht

De grootste verandering is dat iedere gemeente voortaan verplicht wordt een Integraal Huisvestingsplan (IHP) op te stellen en deze eens vier jaar vast te stellen.

Veel gemeenten deden dit al vrijwillig, maar straks wordt het een wettelijke taak. In het IHP leggen gemeenten samen met schoolbesturen vast hoe de onderwijshuisvesting zich de komende jaren ontwikkelt.

Hierin worden onder andere opgenomen:

• de kwaliteit van bestaande schoolgebouwen;
• de toekomstige huisvestingsbehoefte;
• plannen voor renovatie en nieuwbouw;
• de planning van investeringen.

Hiermee wordt het IHP hét strategische document voor de ontwikkeling van onderwijshuisvesting binnen de gemeente.

2. Een MJOP wordt verplicht voor schoolbesturen

Ook voor schoolbesturen verandert er veel.

Waar een Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) nu vaak al wordt gebruikt als hulpmiddel voor onderhoudsplanning, wordt het straks een wettelijke verplichting.

Een actueel MJOP geeft inzicht in:

• de technische staat van het gebouw;
• de onderhoudsbehoefte op korte en lange termijn;
• de toekomstige onderhoudskosten;
• de noodzakelijke investeringen.

Daarmee wordt het MJOP veel meer dan alleen een onderhoudsplanning. Het vormt straks een belangrijk uitgangspunt voor het gesprek met gemeenten over renovatie, nieuwbouw en investeringen binnen het Integraal Huisvestingsplan.

3. Renovatie krijgt een volwaardige plek binnen het IHP

De wet geeft renovatie voor het eerst een duidelijke wettelijke positie binnen de onderwijshuisvesting.

Tot nu toe ontstond regelmatig discussie over de vraag of een gebouw moest worden gerenoveerd of vervangen door nieuwbouw. Met de nieuwe wet wordt renovatie expliciet opgenomen als huisvestingsvoorziening.

Dat geeft gemeenten en schoolbesturen meer mogelijkheden om bestaande schoolgebouwen toekomstbestendig te maken. Binnen het IHP kan daardoor bewuster worden gekozen tussen renovatie, groot onderhoud of volledige nieuwbouw.

4. Schoolbesturen mogen investeren vanuit exploitatieoverschotten

Ook de financiering verandert.

Schoolbesturen in het primair onderwijs mogen straks, net als in het voortgezet onderwijs, exploitatieoverschotten investeren in hun eigen schoolgebouw.

Hierdoor ontstaat meer ruimte om eerder te investeren in onderhoud of verduurzaming of renovatie. Ook kunnen er, met het opheffen van het verbod, goede keuzes maken, gedacht vanuit de gehele levensduur en de kwaliteit van het gebouw in relatie tot het onderwijs. In combinatie met een actueel MJOP kunnen schoolbesturen daardoor beter vooruit plannen en investeringen op het juiste moment uitvoeren.

5. Het MJOP en IHP moeten elkaar versterken

Misschien wel de belangrijkste verandering is dat het MJOP en het Integraal Huisvestingsplan (IHP) niet langer los van elkaar staan.

Waar het IHP de strategische koers bepaalt, levert het MJOP de technische onderbouwing. Samen vormen zij de basis voor een planmatige aanpak van onderwijshuisvesting.

Dat betekent dat onderhoud, renovatie, verduurzaming en investeringen niet langer afzonderlijke trajecten zijn, maar onderdeel worden van één gezamenlijke langetermijnvisie.

Juist die samenhang helpt gemeenten en schoolbesturen om beter onderbouwde keuzes te maken en onverwachte investeringen te voorkomen.

Meer aandacht voor inclusieve schoolgebouwen

Naast de wetswijziging zelf werd tijdens de behandeling ook een motie aangenomen die oproept om in het Integraal Huisvestingsplan (IHP) nadrukkelijk ruimte te maken voor functies die bijdragen aan een inclusieve schoolomgeving.

Daarbij wordt gedacht aan voorzieningen zoals:

• jeugdgezondheidszorg;
• schoolmaatschappelijk werk;
• consultatiebureaus;
• naschoolse begeleiding.

Hiermee wordt het schoolgebouw steeds vaker gezien als een centrale ontmoetingsplek waar onderwijs, zorg en ondersteuning samenkomen. Hoewel deze motie geen onderdeel uitmaakt van de wet zelf, geeft zij wel richting aan de toekomstige inrichting van onderwijshuisvesting.

Wat betekent dit voor uw MJOP?

Voor veel schoolbesturen betekent deze wet dat een actueel MJOP belangrijker wordt dan ooit.

Niet alleen omdat het wettelijk verplicht wordt, maar ook omdat het MJOP een belangrijke bouwsteen vormt voor het Integraal Huisvestingsplan (IHP) van de gemeente.

Een goed opgesteld MJOP helpt om:

• onderhoud planmatig uit te voeren;
• renovaties tijdig voor te bereiden;
• investeringen beter te onderbouwen;
• het gesprek met gemeenten op basis van actuele gebouwdata te voeren.

Wie beschikt over een actueel MJOP, heeft daarmee een stevig fundament voor toekomstbestendige onderwijshuisvesting.

Van onderhoud naar strategisch vastgoedbeheer

De Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting markeert een verschuiving van reactief onderhoud naar strategisch vastgoedbeheer.

Gemeenten krijgen met het verplichte Integraal Huisvestingsplan (IHP) een duidelijke langetermijnvisie op hun onderwijsvastgoed. Schoolbesturen worden verplicht een Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) op te stellen en krijgen tegelijkertijd meer mogelijkheden om zelf in hun gebouwen te investeren.

Samen zorgen het MJOP en het IHP voor meer grip op onderhoud, renovatie, verduurzaming en de kwaliteit van schoolgebouwen.

Daarmee ontstaat een stevigere basis voor duurzame, toekomstbestendige en kwalitatief hoogwaardige onderwijshuisvesting.

Is uw MJOP klaar voor de nieuwe wet?

Een actueel MJOP is straks niet alleen een verplichting, maar ook een belangrijk instrument om onderbouwde keuzes te maken binnen het Integraal Huisvestingsplan van uw gemeente.

Bij Quadraat Gebouwbeheer ondersteunen wij schoolbesturen met NEN 2767-conditiemetingen, actuele MJOP’s / DMJOP’s en strategisch vastgoedbeheer. Zo beschikt u over de inzichten die nodig zijn om uw vastgoed toekomstbestendig te beheren en goed voorbereid invulling te geven aan de nieuwe wetgeving.

Gerelateerde artikelen

• Quadraat Gebouwbeheer | Van MJOP naar IHP: zo maakt u toekomstbestendige huisvestingskeuzes
• Quadraat Gebouwbeheer | Wat moet er in een MJOP staan? Dit mag niet ontbreken
• Quadraat Gebouwbeheer | Verschil MJOP en DMJOP: wat past bij uw vastgoedstrategie?
• Quadraat Gebouwbeheer | Bestaat er MJOP software? Van statisch onderhoudsplan naar realtime inzicht

Direct contact

Wat is een MJOP?

Een MJOP, oftewel meerjarenonderhoudsplan, geeft inzicht in de technische staat van gebouwen en installaties. Het plan beschrijft welke onderhoudswerkzaamheden nodig zijn, wanneer deze uitgevoerd moeten worden en welke kosten daarbij horen.

Een goed MJOP bevat onder andere:

• conditiemetingen volgens NEN 2767;
• onderhoudsplanningen;
• kostenramingen;
• meerjarige reserveringen;
• risico’s en prioriteiten.

Hiermee helpt een MJOP organisaties om onderhoud planmatig uit te voeren en financiële verrassingen te voorkomen.

Waarom een MJOP alleen niet voldoende is

Hoewel een MJOP veel inzicht geeft, blijft het in de praktijk vaak beperkt tot afzonderlijke gebouwen en onderhoudsvraagstukken. Strategische keuzes over de toekomst van vastgoed blijven hierdoor lastig.

Veel organisaties lopen tegen dezelfde beperkingen aan:

• losse MJOP’s zijn versnipperd;
• gebouwen worden afzonderlijk beoordeeld;
• verduurzamingsdoelen ontbreken;
• onderhoud staat los van de organisatiedoelstellingen;
• investeringskeuzes missen onderlinge samenhang.

Met alleen een MJOP ontbreekt vaak het totaaloverzicht dat nodig is om vastgoed toekomstbestendig te maken.

Juist binnen onderwijs en zorg speelt meer dan alleen onderhoud. Thema’s zoals:

• binnenklimaat;
• verduurzaming;
• veiligheid;
• exploitatiekosten;
• strategische huisvesting;

vragen om een bredere aanpak.

Wat voegt een IHP toe?

Een Integraal Huisvestingsplan (IHP) brengt onderhoud, verduurzaming, financiën en organisatiedoelen samen in één strategisch totaalbeeld.

In plaats van losse onderhoudsplannen kijkt een IHP naar de volledige vastgoedportefeuille en de lange termijn ambities van de organisatie.

Een IHP helpt organisaties om onderbouwde keuzes te maken:

• welke gebouwen eerst verduurzamen;
• waar renovatie slimmer is dan nieuwbouw;
• hoe onderhoud en investeringen beter kunnen worden gepland;
• welke maatregelen bijdragen aan een gezond binnenklimaat;
• hoe beschikbare budgetten optimaal worden ingezet.

Hierdoor ontstaat niet alleen grip op onderhoud, maar ook op toekomstige investeringen en vastgoedstrategie.

De voordelen van de stap van MJOP naar IHP

Door de stap van MJOP naar IHP te zetten, verschuift de focus van reactief onderhoud naar strategisch vastgoedbeheer.

Meer overzicht en grip

Alle gebouwen worden samengebracht in één integraal plan. Hierdoor ontstaat beter inzicht in risico’s, prioriteiten en toekomstige investeringen.

Minder financiële verrassingen

Een IHP helpt organisaties om onderhoud, renovatie en verduurzaming beter te spreiden over meerdere jaren. Hierdoor ontstaan minder onverwachte kosten en meer bestuurlijke rust.

Verduurzaming wordt concreet

Een IHP helpt organisaties om gericht te sturen op:

• Paris Proof-doelstellingen;
• energiebesparing;
• WEii-methodiek;
• EPBD-richtlijnen;
• toekomstbestendig vastgoed.

Door onderhoud en verduurzaming slim met elkaar te combineren, ontstaan beter onderbouwde investeringskeuzes die bijdragen aan lagere energiekosten, meer comfort en vastgoed dat voorbereid is op toekomstige wet- en regelgeving.

Meer draagvlak binnen de organisatie

Een integraal plan zorgt voor transparantie richting:

• bestuur;
• controllers;
• gemeenten;
• toezichthouders;
• ledenraden.

Daardoor ontstaan beter onderbouwde keuzes en meer draagvlak voor investeringen.

Hoe maakt u de overstap van MJOP naar IHP?

De route van MJOP naar IHP bestaat uit een aantal logische stappen.

1. Nulmeting volgens NEN 2767

Breng de technische staat van gebouwen objectief in kaart met een actuele conditiemeting.

2. Bundelen van MJOP’s

Vertaal losse onderhoudsplannen naar één integraal overzicht van de volledige vastgoedportefeuille.

3. Strategische scenario’s uitwerken

Onderzoek verschillende scenario’s zoals:

• renovatie;
• verduurzaming;
• nieuwbouw;
• clustering van vastgoed.

4. Financiële en organisatorische afwegingen maken

Koppel onderhoud aan:

• budgetten;
• verduurzamingsdoelen;
• exploitatiekosten;
• organisatiedoelen.

5. Keuzes onderbouwen met actuele data

Door realtime inzicht ontstaat meer draagvlak voor investeringen en beleidskeuzes.

Direct contact